Wat
is het?
Polymorfe
lichteruptie
(PMLE) is de officiële naam van zonne-allergie. PMLE is de meest
voorkomende
vorm van lichtovergevoeligheid. Van zonne-allergie of
lichtovergevoeligheid
spreken we pas wanneer iemand een huidontsteking krijgt na een normale
blootstelling aan licht . PMLE is een vrij zeldzame aandoening.
Wie
krijgt het?
PMLE komt bij
mannen en vrouwen evenveel voor. De aandoening ontstaat vaker bij
patiënten met een licht huidtype, maar mensen van elke huidskleur
kunnen PMLE ontwikkelen. Meestal begint PMLE op jong volwassen leeftijd.
Hoe
ontstaat het?
Polymorfe
lichteruptie
wordt door licht veroorzaakt. Zonlicht uit zichtbaar licht en uit
onzichtbaar
ultraviolet licht. UV-licht wordt onderverdeeld in (kortgolvig) UVB en
(langgolvig) UVA. Het ultraviolet licht is verantwoordelijk voor
bruining van de huid en zonverbranding. Dit zijn de normale
huidreacties
die ultraviolet licht kan veroorzaken (zie ook: zon
&
huid).
Bij PMLE is
er sprake van afwijkende reacties op ultraviolet. Het UVA wordt
tegenwoordig
beschouwd als de belangrijkste veroorzaker van de aandoening.
Waarom PMLE
precies ontstaat is helaas nog niet bekend. Wel is duidelijk dat mensen
met een lichte huidskleur en makkelijk verbranden eerder PMLE
ontwikkelen
dan mensen met een donkerder huidtype. De aandoening kan op elke
leeftijd
beginnen, ook wanneer men voorheen wel goed zonlicht kon verdragen.
Hoe
ziet het eruit?
De
huidafwijkingen
bij PMLE ontstaan meestal 24 tot 48 uur na de blootstelling aan het
zonlicht.
Soms duurt het enkele dagen langer voordat de verschijnselen optreden.
De meest
voorkomende
huidafwijkingen zijn jeukende plekken op de aan licht blootgestelde
huid.
Behalve rode papeltjes worden ook wel blaasjes, oedeem en schilfering
gezien.
Aanvankelijk blijven de afwijkingen beperkt tot de aan licht
blootgestelde
huid, maar de huidreacties kunnen zich uitbreiden naar niet aan licht
blootgestelde
delen van de huid.
Hoe
wordt de diagnose gesteld?
Vaak is op
basis van het beloop van de klachten door uw huisarts al de juiste
diagnose
te stellen. Om na te gaan of de PMLE wordt veroorzaakt door UVA of UVB
kan de huisarts u doorverwijzen naar de dermatoloog die door middel van
lichttesten de boosdoener kan ontmaskeren. Overigens is ook op
eenvoudige
manier uit uw verhaal op te maken om welke vorm van UV licht het gaat.
Wanneer de problemen ook ontstaan achter glas, bij gebruik van goede
zonnebeschermingsproducten,
of bij bewolkt weer is UVA de meest waarschijnlijke veroorzaker van de
klachten.
Hoe
wordt het behandeld?
Lichtgewenning
zon
Bij
de
meeste vormen
van PMLE is het voldoende om de huid in het voorjaar geleidelijk aan
het
zonlicht te laten wennen. Door deze langzame gewenning wordt de huid
iets
dikker en wordt pigment aangemaakt waardoor bescherming optreedt tegen
het ultraviolet licht. In het voorjaar (maart/april) kan dan dagelijks
de blootstelling aan de zon worden uitgebreid. Vanzelfsprekend moet op
zonnige dagen meer voorzichtigheid in acht genomen worden dan op
bewolkte
dagen.
belichting
in het
ziekenhuis.
Afhankelijk
van
de soort PMLE (veroorzaakt door UVA of UVB) en de ernst van de
aandoening
kan gekozen worden voor ‘hardingskuren’ van de huid op de polikliniek
dermatologie
in het ziekenhuis. Hierbij wordt ieder voorjaar gedurende een aantal
weken,
2 tot 3 keer per week, de huid belicht met een ultraviolet lichtbron.
Zonnebrandcrème
Zonnebrandmiddelen
beschermen de huid maar tot op zekere hoogte tegen het ontstaan van
PMLE
omdat de meeste crèmesalleen
bescherming
bieden tegen UVB, terwijl de meeste vormen van PMLE worden veroorzaakt
door UVA. Een sunblocker is daarom een betere keus, hoewel deze ook
niet
gegarandeerd álle UVA kan tegenhouden. Voorzichtigheid is dus
altijd
geboden. De enige zonnebrandcrème die op doktersrecept wordt
vergoed is Contralum
Ultra.
Geneesmiddelen
In
uitzonderlijke
gevallen kan PMLE worden behandeld met geneesmiddelen. Deze middelen
behoren
tot de groep geneesmiddelen die ook tegen malaria worden
voorgeschreven.
PMLE heeft echter niets met malaria te maken.
Hoe
voorkóm ik een uitbraak van PMLE?
Gewenning
aan de
zon in het voorjaar verkleint het risico op (ernstige) aanvallen van de
huidverschijnselen van PMLE.
De
beschermingsmaatregelen
tegen zonblootstelling die voor iedereen gelden (zie: zon&huid)
zijn bij mensen die bekend zijn met een PMLE van extra groot belang en
dienen bij hen ook nog strenger te worden toegepast.
Vermijdt
plotselinge
blootstelling aan felle zon (wintersportvakanties!).
Wat
zijn de vooruitzichten?
Bij de meeste
patiënten met PMLE beginnen de klachten in het (vroege) voorjaar.
Bij herhaalde blootstelling aan licht zal de frequentie van aanvallen
in
de loop van de zomer sterk afnemen en in de herft en winter volledig
verdwijnen.
In het volgende voorjaar begint de hele cyclus weer opnieuw. De
intensiteit
van de klachten kan per jaar wisselen. Gelukkig verdwijnt de PMLE bij
de
meeste mensen na verloop van een aantal jaar spontaan.
Uw
informatiefolder over zonneallergie is mede mogelijk gemaakt door onze
sponsor. De sponsor heeft geen invloed op de inhoud van de
foldertekst.
