Wat
is
het?
Bij
Alopecia
Areata
is er
sprake van pleksgewijze haaruitval. Meestal is deze haaruitval
gelocaliseerd
op het behaarde hoofd, maar in principe kan het elk behaard deel van de
huid aantasten, zoals de baardstreek, de schaamstreek en de wenkbrauwen.
Bij
5-10% van
de
patienten
valt al het hoofdhaar uit. Dit wordt een alopecia areata totalis
genoemd.
Bij 1-2% is er zelfs sprake van een uitval van alle lichaamsbeharing:
dit
heet alopecia areata universalis.
Typisch bij alopecia areata is ook het (meestal tijdelijk)
pigmentverlies van nieuw uitgroeiende haren. Vooral in de randen van
alopecia areata plekken kunnen ook 'uitroeptekenharen' voorkomen. Dit
zijn kleine, onvolwaardige haartjes die taps toelopen. Deze
uitroeptekenharen zijn een klassiek verschijnsel bij aopecia areata.
Scherp begrensde kale plekken,
tevens haren
met pigmentverlies
Kleine
'uitroeptekenharen' in een alopecia areata plek
Waardoor
wordt
het
veroorzaakt?
De
oorzaak van
alopecia
areata is nog niet geheel opgehelderd. Het gaat vrijwel zeker om een
auto-immuunaandoening.
Hierbij herkent het lichaam de haren ten onrechte als niet bij het
lichaam
horend en stoot ze af. Rond de haarwortels in door alopecia areata
aangedane
huid worden vaak veel ontstekingscellen (leucocyten) waargenomen die
door
het ontwikkelen van een ontsteking er uiteindelijk voor zorgen dat het
haar uitvalt.
Alopecia
areata is
dus
niet
besmettelijk!
Hoe
is
het
beloop?
Alopecia
areata kent
een
grillig beloop dat bij elke patient weer anders is. Bij verreweg de
meeste
mensen met alopecia areata valt het haar plotseling pleksgewijs uit en
komt de haargroei binnen 2 jaar vanzelf terug. Soms groeien de haren op
de ene plek terug, maar valt het op een andere plek weer uit, maar ook
dit proces stopt na verloop van enkele jaren en vallen er geen haren
meer
uit.
De kans
dat de
haren
terugkomen
is kleiner wanneer:
alopecia
areata
op
de
kinderleeftijd
ontstaat
de
haarlijn
meedoet
in
het
proces
de
patient
ook
andere
autoimmuunziekten
heeft
(vitiligo,
bepaalde
schildklierziekten
etc.)
Bij een
minderheid
van
de patienten treedt dus uitbreiding van de haaruitval op met weinig tot
geen neiging tot nieuwe haargroei. Vooral deze mensen kunnen gebaat
zijn
bij een behandeling voor de alopecia areata.
Hoe
wordt
het
behandeld?
Als er
sprake
is van
een
of enkele kale plekken zal de huisarts of de dermatoloog vaak eerst het
beloop willen afwachten aangezien het haar meestal vanzelf teruggroeit.
Als de plekken zich uitbreiden zijn er verschillende mogelijkheden:
corticosteroid
crème
of
zalf
ditranol
crème
Eventueel
kunnen
corticosteroiden
ook
oppervlakkig
in
de
huid
gespoten
worden.
Bij zeer
grote
huidoppervlakken
en zeer langdurige kaalheid kan gekozen worden voor :
PUVA-lichttherapie
diphenciprone
prikkeltherapie
Deze
laatste
behandelingen
kunnen
poliklinisch worden uitgevoerd door een dermatoloog.
Er
zijn
veel
behandelingen
bedacht en geprobeerd bij alopecia areata, maar de resultaten zijn
variabel.
Er is nog geen behandeling die bij iedereen werkt!
Het
effect van
de
behandeling
is soms tijdelijk: na stoppen van de behandeling kunnen de ontstekingen
rond de haarwortels weer terugkeren waardoor het haar weer uitvalt. Pas
als de eerder genoemde auto-immuunreactie niet meer optreedt zal het
haar
niet meer uitvallen. Of dit gebeurt en wanneer dit gebeurt is moeilijk
te voorspellen.
Is
behandeling
wel
zinvol
als het haar toch weer kan uitvallen na de behandeling? Waarschijnlijk
wel. De theorie is dat als de kale plekken jaren blijven bestaan de
haarwortels
‘vergeten’ hoe ze haren moeten maken. Door de haargroei af en toe toch
weer te stimuleren door behandeling zou dit ‘vergeten’ voorkomen kunnen
worden en blijft de kans op spontaan herstel bestaan. Wel moet steeds
een
afweging gemaakt worden tussen de effectiviteit van de therapie en de
mogelijke
bijwerkingen ervan.
Als
de
behandeling
geen
succes
heeft?
Indien
een
uitgebreide
alopecia
areata niet reageert op behandeling is een goede pruik vaak een goede
optie.
Soms is ook professionele psychologische hulp noodzakelijk om te leren
omgaan met permanent haarverlies.
