Wat is het?
Anale jeuk
is
een algemeen voorkomend probleem dat veel last kan veroorzaken. Er zijn
verschillende vormen van anale jeuk.
Hoe ontstaat
het?
Er zijn verschillende groepen van oorzaken van anale jeuk te
onderscheiden:
Oorzaak
1:
irritatie eczeem door ontlasting.
Niet zelden
blijft na het WC-bezoek een klein restje ontlasting achter op de
huid. Dit kan vooral gebeuren wanneer de huid rond de anus sterk
behaard is, er
een anatomische variant van de anus aanwezig is (trechter anus) of de
werking
van de kringspier onvoldoende is. Aangezien in de ontlasting enzymen
aanwezig
zijn die agressief zijn en de huid kunnen beschadigen is het niet
verwonderlijk
dat achterblijvende ontlasting irritatie veroorzaakt.
Oplossing:
de
huid
na
elk
WC
bezoek
zorgvuldig
reinigen.
Dit
kan
het
beste
gebeuren
met
een
doekje
met
schoon
water.
Eventueel
kan
daarna
een
verzorgende zalf
worden
aangebracht. Bij een verslapte kringspier is het soms mogelijk deze
spieren te
trainen
Oorzaak 2:
overmatige slijmproductie van het anusslijmvlies.
Dit kan
veroorzaakt worden
door aambeien. Andere veroorzakers van irritatie van huid en slijmvlies
zijn:
ontsteking van de anus, infectie door een sexueel overdraagbare
aandoening
(SOA) zoals syfilis, irriterendeof het eten van irriterende
voedingsbestanddelen (gekruid voedsel) Oplossing:
de
veroorzakende
factor
(aambeien,
SOA…)
uitschakelen.
Oorzaak 3:
transpiratie in de plooien.
Transpiratievocht
in
de
plooien
van
het
lichaam
kunnen
leiden
tot
eczeemplekken
(smetten).
Niet
zelden
is
bij
dit
probleem
ook
een
gistinfectie
betrokken.
De
huid
wordt door
het vocht week en kan door tegen elkaar schuren kapot gaan. Behalve in
de
liezen en de oksels kan dit ook in de bilplooi optreden. Vooral mensen
met
overgewicht hebben hierop een verhoogd risico. Oplossing:
verminderen
van
het
overgewicht.
Oorzaak 4:
gebruik van zeep of ontsmettingsmiddelen.
Deze
producten
drogen de huid uit of (wanneer zij alcohol bevatten) geven directe
irritatie
van de huid. Oplossing:
was
het
anale
gebied
niet
met
zeep,
maar
maak gebruik van doekjes
(washandjes) met
lauw schoon water.
Oorzaak 5:
worminfecties.
Wormpjes
kunnen
ook anale jeuk veroorzaken. Hoewel wormpjes vooral bij kinderen worden
gezien
kunnen zij ook bij volwassenen jeuk rond de anus veroorzaken. Oplossing:
inspecteer de ontlasting en zoek naar ca. 8 mm lange, taps toelopende
dunne
wormpjes. Een korte kuur met een anti-worm middel kan door Uw arts
worden
voorgeschreven.
Oorzaak 6:
allergisch contacteczeem
Stoffen die
een allergische reactie kunnen uitlokken zitten in o.a. vochtige
toiletdoekjes en in sommige zalven. Oplossing:
gebruik geen vochtige toiletdoekjes. Wanneer een contactallergie wordt
vermoed
kan de dermatoloog allergietesten uitvoeren. Het eczeem zelf is snel te
onderdrukken met een milde corticosteroïd zalf.
Oorzaak
7:
seborrhoïsch eczeem
Seborrhoisch
eczeem
komt
vooral
veel
voor
in
het
gelaat
en
op
het
behaarde
hoofd.
Echter,
ook
in
de
plooien
van
het
lichaam,
zoals de oksels,
liezen en de
bilplooi. Oplossing:
Seborrhoïsch eczeem is een chronische aandoening, maar is wel vrij
eenvoudig te onderdrukken. Zie hiervoor de folder over seborrhoïsch eczeem.
Oorzaak 8:
Niet zelden is er sprake van meerdere van de bovengenoemde oorzaken
tegelijk.
Een zorgvuldige anamnese is daarom altijd nodig.
Hoe ziet het
eruit? De
huid rond de
anus is meestal rood en geïrriteerd. Soms is er zelfs sprake van
kleine
blaasjes of puistjes. De roodheid is niet altijd een goede maatstaf
voor de
ernst van de klachten: een enkele keer ziet de huid er vrij normaal
uit, maar
is er toch sprake van ondraaglijke jeuk of pijn.
Hoe wordt de
diagnose gesteld?
Anamnese:
het verhaal van de patiënt is erg belangrijk om de oorzaak van de
klachten te kunnen achterhalen
Inspectie
van
de huid: de vorm van de anus, de mate van irritatie van de huid, de
aard van de
huidafwijkingen en de aanwezigheid van ontlastingresten kunnen veel
duidelijk
maken over de oorzaak van de anale jeuk. Dit onderzoek wordt uitgevoerd
door de
dermatoloog.
Proctologisch
onderzoek:
hierbij
wordt
onderzoek
gedaan
door
in
de
anus
te
kijken
naar
eventuele
afwijkingen
van
het
slijmvlies.
Dit
gebeurt
met
een
proctoscoop.
Dit
onderzoek
wordt meestal gedaan door de chirurg en soms ook door de dermatoloog.
Kweken:
soms kan het nodig zijn een bacteriekweek van de huid af te nemen, of
om ontlasting in het laboratorium te laten onderzoeken op parasieten.
Maatregelen
die U zelf kunt nemen ter verzorging van de huid:
Was
na elke ontlasting het gebied rond de anus een washandje met lauw water
en zonder zeep.
Houdt
het
gebied rond de anus zoveel mogelijk droog door de huid na het wassen te
deppen
met een handdoek ; niet wrijven!
