Wat is latex?
Latex is
het melkachtige sap van de rubberboom (Hevea
brasiliensis) en is het belangrijkste bestanddeel van natuurlijk
rubber. Latex wordt gebruikt voor het maken van talloze producten zoals
operatiehandschoenen, ballonnen en condooms. Het wordt ook verwerkt in
elastiek, kleding en allerhande medische hulpmiddelen zoals
bijvoorbeeld catheters.
Wat
is de oorzaak van latexallergie?
Een allergie ontstaat wanneer het afweersysteem van het lichaam op een
bepaald moment antistoffen gaat produceren tegen het latexeiwit. Bij
elk volgend contact ontstaat dan een activatie van het immuunsysteem.
Deze activatie kan leiden tot roodheid van de huid, contacturticaria,
uitgebreide zwellingen of eczeem. In sommige gevallen kan zelfs een
algemene, anafylactische reactie ontstaan met bloeddrukdaling,
bewustzijnsverlies en zelfs overlijden (zie ook de algemene folder over allergie).
Behalve via de huid kan latex ook via de bovenste luchtwegen (loopneus,
niezen), longen (benauwdheid) en ogen (roodheid, jeuk, tranen)
problemen veroorzaken. De latex kan namelijk door de lucht verspreid
worden door het materiaal waarmee handschoenen van binnen gepoederd
zijn.
Wie ontwikkelt latexallergie?
Mensen die beroepshalve veel
aan latex worden blootgesteld lopen het grootste risico om een allergie
voor latex te ontwikkelen. In de praktijk zijn dit vooral mensen die
werkzaam zijn in de gezondheidszorg. Bij mensen die werkzaam zijn in de
schoonmaak (handschoenen), de rubberindustrie en de sexindustrie
(condooms) komt ook relatief vaak latexallergie voor. Ook bij mensen
die in het verleden veel operaties hebben ondergaan (zoals patienten
met spina bifida) wordt vaker een latexallergie gezien.
Hoe wordt de
allergie vastgesteld?
Op basis van het verhaal van de patient kan al het sterke vermoeden
rijzen dat er sprake is van een latexallergie. Een bekend voorbeeld is
het ontwikkelen van dikke lippen na het opblazen van een ballon. Met
bloedtesten (RAST-testen) en huidpriktesten kan vervolgens door de
dermatoloog of de allergoloog de allergie worden aangetoond.
Plakproeven kunnen worden uitgevoerd om een type 4 allergische reactie,
die verantwoordelijk is voor een contactallergisch eczeem, op te sporen.
Kruisreacties
Mensen met een latexallergie kunnen ook allergisch reageren op bepaalde
soorten (sub)tropisch fruit (kiwi, banaan, avocado, vijgen, abrikozen,
perziken etc.). Andersom geldt hetzelfde: mensen met een allergie voor
een van deze fruitsoorten hebben een verhoogd risico op het ontwikkelen
van een allergische reactie tegen latex.
Alternatieven voor latex
Er zijn verschillende alternatieven voor latex producten ontwikkeld.
Operatiehandschoenen zijn ontwikkeld van SB-copolymeer en neopreen. In
het huishouden kunnen in plaats van latex bevattende handschoenen ook
exemplaren gebruikt worden van vinyl. Latexvrije condooms en
vrouwencondooms worden vervaardigd uit polyurethaan.
Latexallergie?
laat het weten!
Mensen die bekend zijn met een latexallergie of die het vermoeden
hebben een latexallergie te hebben moeten dit altijd melden aan hun
arts. Kleine en grote medische ingrepen dienen bij mensen met een
latexallergie namelijk latex-vrij te worden uitgevoerd. Vooral wanneer het een grotere
operatie op de OK betreft heeft dit nogal wat voeten in de aarde omdat
veel producten in de OK van latex gemaakt (kunnen) zijn: handschoenen,
catheters, intraveneuze lijnen, beademingsballonnen etc.
Het dragen van een medical alertketting of armband kan zeer belangrijk zijn in
het geval u -bijvoorbeeld na een ongeluk- niet kunt aangeven dat u een
latexallergie heeft.
Wat kunt u zelf doen?
Vermijd natuurlijk alle
producten met latex of natuurlijk rubber alsmede fruitsoorten die een
kruisreactie kunnen veroorzaken. Overleg met uw arts de wenselijkheid
van het bij u dragen van een adrenaline-autoinjector zodat u bij een
onvoorzien contact met latex en een dreigende ernstige allergische
reactie direct zelf noodmedicatie kunt injecteren.
Een latexallergie blijft in principe levenslang aanwezig.
