Wat is
het?
Nikkel allergie is
een van
de meest voorkomende vormen van 'contact-allergie'.
Mensen met een nikkel allergie ontwikkelen na (langdurig) huidcontact
met
nikkel rode jeukende huidafwijkingen. Nikkel is een niet-edel metaal
dat
zeer veel wordt toegepast in allerlei metalen voorwerpen.
Wie
krijgt het?
Nikkel allergie komt
meer
bij vrouwen voor dan bij mannen. Het kan zich op elke leeftijd
ontwikkelen.
Wanneer eenmaal een nikkelallergie tot ontwikkeling is gekomen blijft
deze
vele jaren tot levenslang bestaan.
Hoe
ontstaat het?
Na (meestal
langdurig) huidcontact
met nikkel kan het lichaam 'gesensitiseerd' worden voor nikkel. Dat wil
zeggen dat witte bloedcellen geprogrammeerd worden om bij contact met
nikkel
te reageren met een ontsteking van de huid. Meestal moet elk
vervolgcontact
vrij langdurig zijn voordat de ontstekingsreactie optreedt.Het
beetpakken
van een nikkelen deurknop bijvoorbeeld geeft meestal geen aanleiding
tot
een reactie, maar het dragen van nikkelen sieraden op de huid weer wel.
Korte contacten met nikkel kunnen bij mensen met een zeer sterke nikkel
allergie overigens wel tot klachten leiden.
Hoe
wordt nikkel allergie vastgesteld?
De dermatoloog kan
d.m.v.
allergietesten op de huid een nikkel allergie vaststellen. Meestal
worden
tegelijkertijd ook andere mogelijke allergieveroorzakers meegetest. De
stoffen worden met speciale pleisters gedurende 48 uur op de huid
aangebracht.
Vervolgens worden de plakkers eraf gehaald en wordt beoordeeld of er
sprake
is van een reactie op de huid. Dit wordt 24 uur na het verwijderen van
de pleisters nog eens herhaald. Wanneer een rode plek is ontstaan ter
plekke
van de geteste stof, is er sprake van een 'contactallergie'
Hoe
ziet het eruit?
Een allergie op
sieraden,
drukknopen of BH-sluitingen is meestal snel te herkennen omdat deze
objecten
vaak een 'afdruk' van jeukend eczeem op de huid achterlaten, vaak met
een
meer uitgebreide rode rand eromheen. Bij mensen die beroepsmatig veel
met
nikkel in aanraking komen kan er ook een uitgebreid handeczeem ontstaan.
Bekend is dat mensen
met
een nikkelallergie heel vaak ook langdurige hand (en soms -voet)
eczemen
hebben, ook al lijkt er geen sprake te zijn van langdurig direct
nikkel-op-huid
contact. Meestal is er sprake van kleine, met helder vocht gevulde
blaasjes
aan de handpalmen en zijkanten van de vingers. Deze blaasjes drogen in
en dan ontstaan vaak harde schilfers en kloven. Hoe deze vorm van
handeczeem
precies ontstaat is onbekend. Het heeft dezelfde kenmerken als dyshidrotisch
handeczeem.
Hoe
voorkom ik eczeem door nikkel?
Wanneer eenmaal een
nikkelallergie
is vastgesteld is het verstandig om contact met nikkelen voorwerpen te
vermijden. Dit is makkelijker gezegd dan gedaan, omdat nikkel in zoveel
objecten in de dagelijkse leefomgeving is verwerkt. Het vermijden
van sieraden is wel goed te realiseren. Het is goed om te weten dat
zilveren
en gouden sieraden vaak ook sporen nikkel bevatten. Meestal geldt: hoe
hoger de kwaliteit van de sieraden, hoe kleiner de kans op
nikkelbijmenging.
Ook geldt: hoe
intensiever
het contact met de huid hoe groter de kans op problemen. Voorbeelden
van
intensief contact zijn piercings, oorknopjes en horloges.
Denk ook aan minder
voordehand
liggende nikkelcontacten zoals broekknopen (een hemd tussen knoop en
huid
beschermt onvoldoende) of een sleutelbos in de broekzak...
Behandeling
van contactallergisch eczeem.
Meestal is het
voldoende
de bron van de nikkel te verwijderen. Het eczeem en de jeuk kunnen
versneld
verdwijnen wanneer een corticosteroid('hormoon')-zalf gedurende enkele
dagen op de door nikkel veroorzaakte eczeemplekken wordt aangebracht.
Wanneer
er sprake is van een ernstig eczeem dat gepaard gaat met vorming van
blaren
(meestal aan de handen) kan de arts ook zalven voorschrijven om de
blaren
eerst in te laten drogen. Zie ook: dyshidrotisch
handeczeem.
Nikkel
in de voeding.
Ernstig eczeem aan
de handen
(en/of voeten) wordt vrij vaak gezien bij patienten met nikkel
allergie.
Er zijn onderzoekers die een relatie leggen tussen deze vorm van
handeczeem
en nikkel in het dieet. Heel harde bewijzen voor deze veronderstelling
zijn er nog niet. Overigens is het onmogelijk om nikkel geheel uit het
dieet te weren omdat het in vrijwel alle voedingsmiddelen aanwezig is.
Sommige voedingsmiddelen bevatten relatief veel nikkel zoals voedsel
uit
blik en chocola. Het volgen van een nikkel-arm dieet leidt slechts bij
uitzondering tot een verbetering van het eczeem.
Waar
wordt nikkel in verwerkt?
- Sieraden
- piercings, ringen, kettingen,
sluitingen van sieraden, horloges en horlogebandjes. Sieraden met een
laag
goudgehalte (minder dan 12 karaat) en witgoud bevatten relatief veel
nikkel. Er zijn inmiddels Europese richtlijnen mbt nikkelverwerking in
sieraden.
- Kleding
- BH-sluitingen, haarspelden,
(druk)knopen, brilmonturen, ritssluitingen etc.
- Thuis
- Deurknoppen, scharen,
breipennen,
stofzuigerstang, sleutels, sleutelhangers, gereedschap etc.Roestvrijstaal bevat meestal
te weinig nikkel om problemen te veroorzaken.
- Muntgeld
- Zilverkleurige munten (in
binnen-
en buitenland) zijn meestal van nikkel gemaakt. Euromunten (1 en 2
euro)
hebben een relatief hoog nikkelgehalte.Behalve mensen die beroepshalve
veel met munten te maken hebben (kassa!) zijn de contacten vaak te kort
om problemen te geven. Losse munten in de broekzak kunnen wel een
probleem
geven!
