Wat is het? Een steenpuist is
een pussende
ontsteking van een haarzakje. Oppervlakkige vormen van
haarzakontstekingen worden folliculitis genoemd, de diepere
ontstekingen heten steenpuisten. Wanneer er één puskop
zichtbaar is spreken we van een furunkel; wanneer in een ontsteking
meerdere puskoppen zichtbaar zijn noemen we dat een karbunkel of
negenoog. Hoe ontstaat het? Vrijwel altijd kan
in de pus
van een steenpuist de bacterie Staphylococcus
aureus worden aangetoond. Deze zeer algemeen voorkomende
bacterie kan bijvoorbeeld wondroos (erysipelas) veroorzaken. Niet
zelden is de steenpuist de bron waaruit een wondroos infectie zich kan
ontwikkelen. De bacterie kan o.a. met de vingers worden
overgebracht. Wanneer door een beschadiging van de huid de bacterie
wordt 'geënt' in de nabijheid van een haarzakje kan deze
uitgroeien en een ontsteking veroorzaken. De ontsteking leidt tot
weefselversterf en pusvorming. Uiteindelijk zal de pusophoping zich
ontlasten via de huid.
Wie krijgt het? Sommige mensen zijn
'drager'
van de S. aureus bacterie.
Dat wil zeggen dat zij de bacterie met zich meedragen zonder dat zij
daar last van hebben. Geschat wordt dat ca. 10% van de bevolking drager
is van deze bacterie Bekende plekken van het lichaam waar de bacterie
zich kan schuilhouden zijn de neusholte, de gehoorgang en het gebied
rond de anus. Dragers van de bacterie hoeven dus geen steunpuisten te
ontwikkelen, maar zij hebben wel een grotere kans hierop dan
niet-dragers omdat zij natuurlijk veel meer aan de bacterie zijn
blootgesteld. De meeste mensen
die regelmatig
steenpuisten ontwikkelen zijn overigens volkomen gezond, een deel van
de patiënten is echter bekend met afweerstoornissen, diabetes of
anaemie.
Hoe wordt het
behandeld? In de meeste
gevallen zal de
steenpuist na 'rijping' vanzelf ontlasten. Dit 'rijpingsproces' kan
worden versneld door natte compressen aan te brengen. Probeer de puist niet uit te knijpen want dit zal de
ontsteking alleen maar verergeren. Raadpleeg bij twijfel Uw huisarts,
deze kan de steenpuist eventueel chirurgisch ontlasten. Wanneer er sprake
is van
meerdere steenpuisten en vooral wanneer een verdere verspreiding van de
bacterie lijkt te gaan ontstaan kan Uw arts het nodig achten een
antibioticum voor te schrijven.
Uw arts zal dan ook pus afnemen om de bacterie (en het eventuele
resistentiepatroon tegen antibiotica) vast te stellen. Wanneer (door
middel van kweken van de oren/neus/billen) dragerschap voor S. Aureus is vastgesteld wordt
bovendien een lokaal antibioticum toegepast op de genoemde lokaties.
Hoe kan ik
steenpuisten voorkomen? Probeer bij
bestaande
steenpuisten of wanneer U een verhoogd risico heeft op steenpuisten zo
hygiënisch mogelijk te zijn. Was de huid dagelijks met een milde
desinfecterende zeep, draag schoon ondergoed, peuter niet in neus en
oren en probeer frictie van de huid (en dus microscopisch kleine
huidbeschadigingen) te voorkomen. Gebruik niet
handdoeken etc.
van huisgenoten: zo kunt U namelijk de bacteriën overdragen op
anderen.
Consulteer bij regelmatig terugkerende steenpuisten Uw huisarts.
