|
Wat
is
het?
Het Muir-Torre
syndroom is een zeer zeldzaam syndroom dat autosomaal dominant
overerft. In de literatuur worden wereldwijd 200 mensen beschreven die
het Muir-Torre syndroom hebben. Mensen met het Muir-Torre syndroom
hebben een sterk verhoogd risico op het ontwikkelen van bepaalde vormen
van kanker, vooral dikke darmkanker. Het syndroom wordt verder
gekenmerkt door bepaalde huidafwijkingen.
Wat
is de oorzaak?
Bij het Muir-Torre syndroom is er
sprake van veranderingen in bepaalde genen (waaruit ons erfelijk
materiaal is opgebouwd). Het gaat meestal om een afwijking in het MSH2
gen. Het MSH2 gen is een gen dat verantwoordelijk is voor het herstel
van fouten in het DNA. Wanneer dit gen niet werkt kunnen verstoringen
in de DNA opbouw niet goed worden hersteld. Dit probleem met het
herstellen van DNA fouten in cellen verhoogt het risico op het ontstaan
van kanker. De verdedigingslinie tegen kanker is dus niet goed op orde
en daardoor kan kanker makkelijker en op jongere leeftijd ontstaan. Bij
een kleine groep Muir-Torre patienten blijkt er niet een fout in het
MSH2 gen maar in het MSH1 gen aanwezig te zijn. Ook het MSH1 gen speelt
een rol in het herstel van beschadigd DNA. Het syndroom is autosomaal
erfelijk.
Het Muir-Torre is onderdeel van het Lynch
syndroom dat op zijn beurt weer deel uitmaakt van het overkoepelende
HNPCC (Hereditary Non-Polyposis Colorectal Cancer) syndroom (ref
South 2008).
Wat zijn de
verschijnselen?
De aandoeningen die passen bij het
Muir-Torre syndroom presenteren zich op de volwassen leeftijd. De
gemiddelde leeftijd waarop de afwijkingen zich voor het eerst
presenteren ligt rond de 50 jaar maar er zijn ook 20-ers beschreven die
darmkanker ontwikkelden in het kader van het Muir-Torre syndroom.
Bij
patienten met het Muir-Torre syndroom zijn de volgende aandoeningen
beschreven:
dikke darm kanker (61%), kanker aan het
urogenitaalstelsel (nieren, blaas, urinebuis)(22%) en hematologische
kankers (leukaemie etc.,11%)(bron cijfers: Bologna (ed.) Dematology 2nd edition 2008)
Ook borstkanker, baarmoederkanker en ovariumkanker komen vaker voor bij
patienten met Muir-Torre syndroom, net als hoofd-hals tumoren. Soms kan
een patient in de loop der tijd ook meerdere soorten kanker ontwikkelen.
De typische huidafwijkingen
die bij het Muir-Torre syndroom ontstaan kunnen
zich presenteren vóórdat
darmkanker tot ontwikkeling
komt. In de meeste gevallen ontstaan de huidafwijkingen echter nadat
zich al darmkanker (of een andere vorm van kanker) zich ontwikkeld
heeft. Deze huidafwijkingen zijn vooral talgklieradenomen. Dit zijn
geel-roze papeltjes op de huid, vooral in de talgklierrijke gebieden
van het gelaat en de nek. Deze plekken kunnen zich ontwikkelen tot
huidkanker en daarom wordt preventieve verwijdering van de
talgklieradenomen aanbevolen.
Mensen met het Muir-Torre syndroom kunnen ook keratoacanthomen
ontwikkelen. Dit zijn huidkleurige tumortjes met een centrale plug. Ook
deze afwijkingen ontstaan vooral in het gelaat.
Wat
is het beleid?
Patiënten met het Muir-Torre
syndroom dienen zeer regelmatig gescreend te worden op het ontstaan van
de hierboven genoemde kankersoorten. Dit geldt natuurlijk vooral voor
de screening van dikke darm kanker; meestal wordt geadviseerd elke 2
jaar een colonscopie onderzoek te laten verrichten. De screening geldt
ook voor directe familieleden van patiënten en wordt uitgevoerd
vanaf de leeftijd van 20-25 jaar. Vanaf het 40e levensjaar zou dit
zelfs jaarlijks moeten gebeuren (ref Lynch, 2009).
Ook regelmatige controles bij de uroloog, gynaecoloog en dermatoloog
zijn van groot belang. De screening is vanzelfsprekend bedoeld om
kanker in een vroeg stadium te onderkennen en te behandelen.
In veel gevallen is het mogelijk om bij familieleden genetisch
onderzoek op dragerschap van de genmutatie te verrichten. De
behandelend arts kan familieleden doorsturen naar de afdeling klinische
genetica voor informatie en onderzoek.
|
|
|
|